|
|
 |
| Spijkerbroeken volstrekt
kansloos door Malika Sevil Dagblad Het Parool maandag 14 september 1998 |
||||
|---|---|---|---|---|
| Klik
hier voor het Olieworstel Forum
Vereniging Postbus 58070 |
AMSTERDAM - Uiteraard, hij kijkt ook graag naar een mooie voetbalwedstrijd. Maar olieworstelen, dat ligt anders; dat zit de 21-jarige Ilhami Tür in het bloed. Het is immers Turks cultureel erfgoed, al meer dan zes eeuwen. En het Europees kampioenschap wil hij niet missen. Dus is Tür op de zonneweide van het Brediusbad in stadsdeel Westerpark, waar het EK gisteren werd gehouden.Idolaat bewondert hij de olieworstelaars die zich aan het publiek voorstellen. Heupwiegend, met fors getrainde bovenlijven. In de handen dragen zij twee flessen olijfolie. Want zo wil de traditie het. De worstelaars smeren zich van boven tot onder in met olijfolie. zodat de tegenstander geen grip heeft op de huid, maar alleen op de speciaal voor deze sport gemaakte leren broek, de kisbet. De ingevette sporters begeven zich fier naar het terrein. Voordat de wedstrijd begint doen ze een warming-up. Niet alleen masseren ze hun spieren los, ook worden tegenstanders bij het groeten opgetild en gecontroleerd of ze goed zijn ingevet. De worstelaars knielen en raken hun hart, lippen en voorhoofd aan. Nadat de ceremoniemeester Allah heeft gedankt en de oermuziek van de zurna (fluit) en de davul (trommel) over het veld klinkt, kan de wedstrijd beginnen. Turkse cultuur op het zonnige grasveld van de zonneweide van een Amsterdams zwembad. Om aan alle tradities te voldoen, moest ook een schaap worden geregeld dat bij opbod wordt verkocht. De bieder met het hoogste bod - wat in Turkije kan oplopen tot één miijoen gulden - krijgt de status van agha, hoofdsponsor. Overigens is dit ritueel symbolisch. De Friese melkschapen van Kinderboerderij Westerpark gaan weer terug naar huis. Hun bazin, de Friese boerendochter Margriet Blaauwbroek, vindt dat haar schapen erbij moeten zijn 'in het kader van de integratie'. De schapen zijn 'gekocht' door Mohammut Özal, een financieel adviseur en voor de gelegenheid gehuld in traditionele Ottomaanse kledij. Hij is de vervanger van de aga die 75.000 gulden beloofde en later failliet bleek te zijn. Hoeveel hij voor het schaap heeft betaald, wil hij volgens goed Nederlands gebruik niet zeggen. Al maken Turken er over het algemeen geen geheim van wat ze doneren. Wie veel kan bieden, kan op respect rekenen binnen de gemeenschap. Bedragen van donaties voor het opknappen van een school in het oosten van Turkije worden door de ceremoniemeester luid en duidelijk door de tent geschald, evenals de namen van de gulle gevers. Turkse ondernemers brengen een bedrag van 40.000 gulden bijeen. Wereldkampioen en winnaar van het EK 1998 Cengiz Elbeye geeft 5000 gulden, het Turkse consulaat 2000. In de pauze treedt de zangeres Arzukus op. Mohamed el-Fers, woordvoerder van de vereniging Türkevi die het EK heeft georganiseerd, noemt haar een 'bekende TRT-zangeres'. Maar sterallures van Arzukus spelen de organisatie parten. Want ze blijft maar zingen en EI-Fers schroomt haar tot stilte te manen. Zo'n ster leg je niet zomaar het zwijgen toe. Het overwegend mannelijke Turkse publiek komt voor het olieworstelen. De spelregels zijn simpel. Een manier om te winnen is de tegenstander op heuphoogte optillen en drie stappen te zetten. Een andere wijze is het neerhalen van de tegenstander totdat 'zijn navel naar de hemel wijst'. Een derde mogelijkheid een duel te winnen is het kapotscheuren van de broek. Iets wat de negen Turkse professionals - die speciaal voor het EK zijn overgevlogen - niet zal gebeuren. Alleen gelegenheidsworstelaars die geen echte kisbet aan hebben, lopen dat risico. Zoals Erik Linthorst, een worstelaar uit de Nederlandse competitie, die zijn spijkerbroek aan flarden zag gaan. "Ik trek natuurlijk niet mijn beste broek aan. Bij mijn kruis is de jeans uitgescheurd. Dat is tegen de goede zeden. Ik ben dus gediskwalifiseerd." Maar dat maakt hem niet uit. Hij heeft een lekker potje geworsteld. Voor de finale zijn de spijkerbroeken uitgeschakeld en blijven de professionele worstelaars over. Olieworstelaars genieten in Turkije de status van held. Vooral in juni, wanneer het WK in Edirne (Turkije) plaatsvind. Volgens el-Fers is hun populariteit in Turkije vergelijkbaar met dle van de grootste voetballers. Het is dus een hele eer te strijden voor de 'gouden gordel'. Vijftien van de 45 deelnemers aan het EK - onder wie de Nederlander Melvin Witteveen - mogen deelnemen aan deze grote finale. Maar dit zal André Koks een zorg zijn. Hij is naar het olieworstelen gekomen uit nieuwsgierigheid. Want al is deze sport voor Turken cultureel erfgoed, voor sommige mannen is het homo-erotisch. Dat valt Koks tegen. Want al 'zitten er wel mooie mannen bij', dat glibberen in de modder heeft voor hem meer weg van een moddergevecht. Veel nichten zijn er volgens hem niet op afgekomen. Koks heeft er zo'n tien geteld. Over het homo-erotische gehalte van het olieworstelen heeft el-Fers wel eens gehoord. "Ik heb ooit een video van Turks olieworstelen tussen de homoporno zien staan. Het schijnt in de leatherscene wel aan te slaan. Maar wij merken daar verder niets van." Olieworstelen steeds populairderHet Parool 9 mei 2000 AMSTERDAM - Het wordt nu al de match van de eeuw genoemd: het Europees kampioenschap olieworstelen dat zondag voor de derde keer in Amsterdam wordt gehouden.De organisatoren verwachten een groot aantal deelnemers, onder meer uit Turkije, Polen en Nederland. De opbrengst van het evenement gaat naar de slachtoffers van de aardbeving in Turkije. De 'most macho of all sports' wordt de laatste jaren steeds populairder in Europa. Voor de wedstrijd smeren de deelnemers - in leren broeken, met ontblote bovenlijven - hun lichaam in met olijfolie, zodat de tegenstander geen grip heeft op de huid. Winnaar is degene die zijn tegenstander optilt tot heuphoogte en vervolgens drie stappen weet te zetten, of die erin slaagt de ander op de grond te krijgen, met 'zijn navel naar de hemel gericht'. Vorig jaar deden negen Turkse profs mee en kwamen er vijfduizend toeschouwers naar de wedstrijden. De winnaars van de verschillende categorieën mogen deelnemen aan de WK die in juni 2000 in Turkije worden gehouden. Olieworstelen is de populairste Turkse volkssport en wordt al meer dan zeshonderd jaar beoefend. In Turkije zijn succesvolle olieworstelaars echte helden die op handen worden gedragen door het publiek. De Turkse media zullen de 'millennium-match' in Amsterdam dan ook op de voet volgen. Meervoudig wereldkampioen Gengiz Elbeye, die vrijdag in Amsterdam arriveerde, zal aan de wedstrijden van morgen deelnemen. De EK olieworstelen leidden de laatste twee jaar tot onrust door vermeende aanwezigheid van de Grijze Wolven, een extreem-rechtse Turkse groepering. Zij zouden het evenement hebben gebruikt om uiting te geven aan hun nationalistische opvattingen. Het evenement vindt zondag plaats op het terrein van voetbalclub Türkiyemspor op sportpark Spieringhorn aan de Seineweg. Aanvang 12.00 uur. Lees ook wat Theodor Holman en Malika Sevil in 2001 over het olieworstelen schreven Lees ook "Met Stella Braam in de olie"
|
|||
|
