web hosting short URLs photo sharing

Vanaf 25 augustus is er nog een tweede Litouwse regeringsperiode tot de derde Poolse bezetting door troepen van het Litouws-Witrussische front.
De Poolse leider, Josef Pilsudski, stuurde het leger naar Litouwen. Hij zag Vilnius als een deel van het oude -en nu herrezen- Polen, maar het was bovendien zijn geboortestreek. Op 9 oktober 1920 bezette generaal Lucjan Zeligowski het zuid-oosten van Litouwen -ongeveer een derde van het land- met de hoofdstad Vilnius (voor Polen: Wilna).
Polen kon op dat moment deze bezetting niet officieel goekeuren, maar via een 'staatsgreep' stichtte Zeligowski een nieuwe staat. Officieel was Zeligowski voor de Polen een 'rebel', maar hij zou later zelfs Minister van Defensie van Polen worden. Deze nieuwe staat kreeg de naam Srodkowa Litwa (Midden Litouwen) en ging ook zelf postzegels uitgeven.
Toen de Litouwse periode eindigde, hadden de Litouwers geen gelegenheid om hun postzegelvoorraden mee te nemen. De polen gebruikten deze zegels voor opdrukken, en ze werden zelfs aan het loket verkocht voor het verschijnen van de eerste gewone zegels van Midden-Litouwen. In de catalogus van Pachonski uit 1930 worden de opdrukken genummerd als 1-10 (Michel 4-13).
In de korte tijd, dat deze staat bestond, zijn postzegels gedrukt ter waarde van ongeveer 2 miljard mark. De meeste postzegels waren dan ook voor de verkoop aan verzamelaars om de schatkist van Midden-Litouwen aan te vullen. Echt postaal zijn niet veel postzegels gebruikt.
Op 20 oktober 1920 wordt het postnet gevestigd, met postkantoren en de eerste postzegels.
Dit was een beetje pro forma: Poolse postzegels werden getolereerd. Ook Poolse postwaardestukken bleven in gebruik: de ingedrukte waarde-aanduiding werd meegeteld als frankering, conform een postverdrag met Warschau.
Over het algemeen zijn deze zegels niet echt kostbaar, met uitzondering van de hiervoor genoemde opdrukken op Litouwse postzegels (Mi.4 - 13). De 10 Mk op 3 Auks had een oplage van slechts 283 stuks, en de 10 Mk op 5 Auks een oplage van 360 stuks. Deze opdrukken waren dus ook de moeite waard om te vervalsen.
Wel was er door de oorlogsomstandigheden moeizaam aan papier en inkt te komen en ook de drukfaciliteiten waren niet optimaal. Dit leidde tot veel variëteiten in papier en kleuren.
Zoals zoveel uitgaven van Midden-litouwen, verschijnen de eerste postzegels zowel getand als ongetand. Deze zegels tonen het wapen van de nieuwe staat, met de Poolse adelaar en de Litouwse ruiter

Klikken op een illustratie: blow up. Ware grootte van scan: 14,931 x 3,463 cm.
Details over het maken van de illustraties:Picture

Thema's van de zegels hebben vaak betrekking op het grote verleden van het Pools-Litouwse rijk, en ook generaal Zeligowski zelf is op een postzegel te vinden:

Klikken op een illustratie: blow up. Ware grootte van scan: 3,226 x 3,969 cm.
Details over het maken van de illustraties:Picture

Klikken op een illustratie: blow up. Ware grootte van scan: 19,575 x 6,165 cm.
Details over het maken van de illustraties:Picture
Briefstuk met postzegels van “Midden-Litouwen”, stempel WILNO.

Na de verkiezingen van 8 januari 1922 besluit het nieuwe parlement op 20 februari tot aansluiting bij Polen. Op 16 april 1922 wordt het hele gebied Pools.
Litouwen erkende de annexatie van het Vilnius-gebied uiteraard niet. Op Mi. 324-325 zien we het Vilnius-gebied aangegeven:

Klikken op een illustratie: blow up. Ware grootte van scan: 6,756 x 3,496 cm.
Details over het maken van de illustraties:Picture
In de Litouwse grondwet bleef ook staan: "art. 5. De hoofdstad van Litouwen is Vilnius. Krachtens een wet kan zij voorlopig naar elders verplaatst worden". Er was ook geen postverkeer tussen Vilnius en Litouwen mogelijk en er waren in de loop der jaren regelmatig schermutselingen aan de grens.
Pas na een Pools ultimatum (17 maart 1938) en de dreiging van een grote Poolse troepenconcentratie aan de grens, werden diplomatieke vertegenwoordigingen in Kaunas en Warschau geopend. Ook werden spoorweg-, post- en telegraafverbindingen hersteld.


Klikken op een illustratie: blow up. Ware grootte van scan: 14,002 x 12,229 cm.
Details over het maken van de illustraties:Picture
Brief met Poolse postzegels en stempel WILNA naar New York (1922)
In deze periode begint de inflatie in Polen echt op te lopen. Deze brief is gefrankeerd met 50 Mark. Brieven tot 20 gram naar het buitenland moesten vanaf 15 september 1921 met 25 Mark gefrankeerd worden. Vanaf 1 mei 1922 was al 50 Mark nodig, 15 september 1922: 100 Mark, 15 december 1922: 200 Mark, 20 februari 1923: 500 Mark, en uiteindelijk 16 februari 1924 550.000 Mark. Na de geld hervorming, 1 Mei 1924, wordt het tarief 0,30 zl. (=30 groszy), aantekennen 0,30 zl. en express 0,60 zl.




Klikken op een illustratie: blow up. Ware grootte van scan: 14,593 x 9,931 cm.
Details over het maken van de illustraties:Picture
Poolse kaart uit Vilnius -met een wat onduidelijk stempel- naar Dresden. Het kleine ronde stempeltje is van de censuur in Warschau.

Klikken op een illustratie: blow up. Ware grootte van scan: 14,880 x 9,543 cm.
Details over het maken van de illustraties:Picture



Klikken op een illustratie: blow up. Ware grootte van scan: 15,167 x 11,435 cm.
Details over het maken van de illustraties:Picture
De Poolse periode duurde tot 19 september 1939, toen Vilnius door de Sowjet-troepen werd bezet.

Tijdschriften:
BLPSNY = Bulletin of the Philatelic Society of New York [in het Engels] HBG = Het Baltische Gebied [in het Nederlands]
Lituania [in het Duits]

.

Fälschungen und Echtheitskriterien : 5. Fortsetzung / Udo Klein In: Lituania 1998 ; nr. 9. - p. 570-578 [p.572-575: B. Mittellitauen]	[Over: postzegels van Midden-Litouwen ]
Die Inflation der Markwährungen und das postalische Geschehen im litauisch-polnischen Raum / Gerhard Hahne Wuppertal : Bundesarbeitsgemeinschaft Polen e. V. im BdPh e. V., 1996. - 306 p.	[Over: Vilnius-gebied na de eerste wereldoorlog en onder Pools bestuur]
De postzegels van Midden-Litouwen (Litwa Srodkowa) / A Laszkiewics, samenst. In: HBG 1991 ; 19. - p. 54-75	[Over: overzicht]
Tien jaar Vilnius-kwestie 1920 - 9 october - 1930 / door J.H. van Peursem 's-Gravenhage : De Haagsche Postzegelhandel, 1930. - 31 p	[Over: conflict tussen Polen en Litouwen over Vilnius-gebied ]
Das vergessene Datum - der 10 Mai 1938 (aus der Geschichte der polnisch-litauischen Beziehungen in der Zwischenkriegszeit) / Andrzej Wydra In: Lituania 2000 ; nr. 13. - p. 836-846	[Over: herstel Pools-Litouwse betrekkingen in 1938]
Wilna-Zeittafel In: Lituania 1996 ; nr. 5. - p. 235	[Over: Vilnius in jaartallen]
Wilnas Post 1918-1922 / Gerhard Hahne In: Lituania 1996 ; nr. 5. - p. 289-294	[Over: postale geschiedenis van Vilnius 1918-1922]

---

Tsaristische periode

1914-1918 Eerste Wereld- oorlog

1918-1920 Onafhankelijk

1939-1945 Sovjet - Litouws - Duits

1944-1990 Sovjet periode

1990- Onafhankelijk